Frankfurt’un Uyuşturucu Merkezine Kurulan Milyonluk Sanat Eseri Tartışma Yarattı
Frankfurt’un suç ve uyuşturucuyla anılan merkezi Konstablerwache meydanına, 2026 Dünya Tasarım Başkenti etkinlikleri kapsamında 2,3 milyon euro harcanarak 200 metrekarelik dev bir ağ yerleştirildi....
Frankfurt’un suç ve uyuşturucuyla anılan merkezi Konstablerwache meydanına, 2026 Dünya Tasarım Başkenti etkinlikleri kapsamında 2,3 milyon euro harcanarak 200 metrekarelik dev bir ağ yerleştirildi. Şehir bütçesinden karşılanan ve açık ihale yapılmadan doğrudan ABD’li sanatçı Janet Echelman ile bir ajansa verilen “A Sky full of Hope” adlı enstalasyon, artan maliyetler ve kamu kaynaklarının kullanımı nedeniyle vatandaşların tepkisini çekti. Tartışmaların odağındaki proje üç yıl boyunca meydanda kalacak ve Frankfurt Uygulamalı Bilimler Üniversitesi araştırmacıları tarafından incelenecek.
Frankfurt’un merkezinde yer alan Konstablerwache meydanı; betonlaşmanın fazlalığı, yeşil alan azlığı, güvenlik kameraları, geceleri ortaya çıkan küçük suçlular ve uyuşturucu satıcıları nedeniyle, haftalık pazar günleri hariç Almanya’nın en çirkin meydanlarından biri olarak biliniyor. Ancak 11 Ağustos’tan bu yana meydanın üzerinde, bu kasvetli atmosferden bir nebze olsun uzaklaştıran yeni bir sanat eseri asılı duruyor. Bütçesi kısıtlı olan kentin bu proje için 2,3 milyon euro vergi ödemesi ise temel sorunu oluşturuyor.
Frankfurt, 2026 yılında Dünya Tasarım Başkenti olmaya hazırlanıyor. Bu kapsamda, uyuşturucu odak noktası olan Konstablerwache üzerinde 200 metrekarelik bir ağ sergilenmeye başlandı. Yüksek teknoloji ürünü liflerden üretilen ve renkli bir bulutu andıran sanat eseri, geceleri ışıklandırılıyor. Gündüz saatlerinde ise artan sayıda vatandaş duruma tepki gösteriyor.
Aşağıda Bozuk Tuvalet, Yukarıda Milyonluk Sanat
En büyük eleştiri noktası 2,301 milyon euroyu bulan maliyet oldu. Kültür Dairesi Başkanı Ina Hartwig (63, SPD) projeyi “şehir merkezi için görsel bir zenginlik” olarak nitelendirirken, Cumartesi günü pazarı ziyaret eden pek çok kişi duruma şaşkınlıkla yaklaştı. Wetzlar’dan gelen 28 yaşındaki Alena Eckert, BILD’e yaptığı açıklamada, “Burada durup ‘Vay be!’ demiyorum. Her yerde kaynak eksikliği var, fakat belli ki buna para bulunmuş” dedi. Frankfurt yakınlarındaki Obertshausen’den gelen 65 yaşındaki Vera Repp ise, “Aşağıda metroda tuvalet bozuk, fakat burada iki milyondan fazla para harcanıyor” diye konuştu.
2,3 Milyon Euro Nereden Geliyor?
Kültür Dairesi’ne göre sanat eseri, kasvetli Konstablerwache meydanını “dinlenmek, buluşmak ve birlikte tasarlamak için canlı bir mekana dönüştürmeyi” amaçlıyor. “A Sky full of Hope” (“Umut Dolu Bir Gökyüzü”) adlı enstalasyon için ayrılan fonun büyük kısmı, şehir merkezini yeniden canlandırmak amacıyla oluşturulan 30 milyon euroluk fondan karşılandı. Normal şartlarda 216 bin euro ve üzeri projeler için zorunlu olmasına rağmen, bu proje için herhangi bir kamu ihalesi yapılmadı.
Neden Kamu İhalesi Yapılmadı?
Sözleşme doğrudan ABD’li sanatçı Janet Echelman (60) ile Frankfurtlu bir ajansa verildi. Dairesinin gerekçesi, bunun “özel gereksinimleri olan benzersiz bir sanat eseri” olduğu yönündeydi. Sanatçının 20 yıl boyunca kamusal alanların iyileştirilmesi ve bu yerlerdeki atmosferin değiştirilmesi üzerine çalıştığı belirtildi. Ancak honorerin ve ek masrafların ne kadar olduğu sorusuna BILD’in yönelttiği talep üzerine, “Yasal nedenlerle kesin rakamları veremiyoruz” yanıtı alındı.
Perde Arkasında Ne Yaşandı?
Projedeki bir diğer dikkat çekici detay ise kişisel bağlantılar oldu. Tasarımcı Roland Lambrette (74), Frankfurt’un “Dünya Tasarım Başkenti 2026” projelerini planlayan ve uygulayan Limited Şirket’in (GmbH) ortakları arasında yer alıyor. Lambrette, aynı zamanda milyonluk sözleşmeyi ABD’li sanatçıyla birlikte alan ajans olan “Atelier Markgraph”ın eski genel müdürü konumunda. Bir çıkar çatışması olup olmadığı konusunda Kültür Dairesi herhangi bir açıklama yapmadı.
Bu arada milyonluk sanat eserine şimdiden bir futbol topu takılmış durumda. Devasa bulutun şehir merkezinde üç yıl boyunca asılı kalması planlanıyor. Frankfurt Uygulamalı Bilimler Üniversitesi’nden bilim insanları, sanat eserinin “Konsti” olarak anılan meydan üzerindeki etkisini araştıracak. Şehir kasası üzerindeki etki ise şimdiden kesinlik kazanmış durumda: 2,3 milyon euro vergi parası harcanmış bulunuyor.
